» Αφιερωμένο στους δικούς μας ανθρώπους που ανεξήγητα, μια ανελέητη σκιά σκεπάζει σιγά σιγά τις αναμνήσεις τους και τους αφανίζει. Ας γίνουμε εμείς η μνήμη τους, πριν αυτή χαθεί για πάντα στην ομίχλη.»

 

Ο Μεγάλος Δάσκαλος κάθισε αναπαυτικά στο μαξιλάρι του κι έκανε νεύμα στους μαθητές του να κάτσουν κι εκείνοι, σχηματίζοντας έναν τέλειο κύκλο γύρω του. Αν κι οι νεαροί που έβλεπαν την πλάτη του ένιωθαν λίγο άβολα, ο μέντορας τους, επέμενε σ’ αυτόν τον κυκλικό σχηματισμό για λόγους αρμονίας. Εξάλλου ήταν τυφλός. Έτσι γι’ αυτόν το μπρος και το πίσω αποτελούσαν έννοιες πολύ πιο αφηρημένες από το μέσα και το πίσω. Όπως σε κάθε τους συνάντηση, οι μαθητές ανυπομονούσαν να πιουν τα λόγια του Δασκάλου τους. Λόγια τόσο γεμάτα με νόημα, πολυεπίπεδα και πολυδιάστατα, που ο νους τους πονούσε από την προσπάθεια να τα κατανοήσουν και να τα συγκρατήσουν. Σήμερα ο μεγάλος σοφός είχε διαφορετικές προθέσεις. Αποφάσισε πως είχε έρθει η σειρά των παιδιών να εκφραστούν. Τους έθεσε μια απλή ερώτηση στην οποία καλούνταν να απαντήσουν ο ένας μετά τον άλλον.                                                                                                   » Ποιο είναι το πιο σημαντικό γνώρισμα για τον άνθρωπο;» ρώτησε εμφατικά ο Δάσκαλος και μετά παρέμεινε ακίνητος και σιωπηλός.                                                                              Στον Μιλτιάδη έπεσε ο κλήρος να απαντήσει πρώτος. Ο νεαρός που ήταν και ο πιο μικρός από τους μαθητές, βιάστηκε να μιλήσει. Ήθελε να δείξει πως είχε αφομοιώσει καλά τα όσα είχε διδαχτεί και καθώς θεώρησε την απάντηση αυτονόητη, ένιωσε τυχερός που θα εκφραζόταν πρώτος.                                                                                                                              » Η αγάπη είναι το πιο σημαντικό στον κόσμο των ανθρώπων», είπε και πρόσθεσε:             » H αγάπη μας ενώνει, η αγάπη μας ανανεώνει. Η αγάπη μας πολλαπλασιάζει και μας αγκαλιάζει. Γεννάει την ανιδιοτέλεια και την αλληλεγγύη. Δεν μας κάνει απλά καλύτερους, μας χρήζει ανθρώπους «. Τελειώνοντας ο Μιλτιάδης, έλαμψε από ικανοποίηση και συγκρατημένη περηφάνια.

Η Σοφία μίλησε δεύτερη. Πιο ντροπαλή και πιο ανασφαλής από το Μιλτιάδη, άργησε λίγο να δώσει την απάντηση της. Της άρεσε καλύτερα ν’ ακούει και να μελετάει παρά να βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής, όπου τα μάτια όλων έπεφταν πάνω της.                   » Η γνώση, είπε τελικά, χωρίς αυτήν θα ήμασταν ένα με τις πέτρες. Χάρις στη γνώση, προοδεύουμε, εξελισσόμαστε και δημιουργούμε. Βελτιωνόμαστε σαν οντότητες και σαν είδος και χτίζουμε πύργους για να φτάσουμε στον ουρανό. Γνωρίζοντας ποιοι είμαστε και που είμαστε, καταλαβαίνουμε που μπορούμε να πάμε και πάμε παραπέρα «.

Είχε έρθει η σειρά του Ορέστη, ενός πληθωρικά ευαίσθητου νεαρού, να εκφράσει την άποψη του. Τα λόγια κύλησαν από τα χείλη του χωρίς δισταγμό, σαν το νερό μιας δροσερής πηγής. » Η τέχνη Δάσκαλε, η τέχνη είναι η πιο σημαντική. Ομορφαίνει τον κόσμο, ζωντανεύει τις αισθήσεις μας και απελευθερώνει την καρδιά μας. Μας επιτρέπει να εκφράσουμε τη μοναδικότητα μας και να ‘έρθουμε σ επαφή με ανθρώπους πέρα από το χώρο και το χρόνο. Η τέχνη είναι ένα τέκνο μας που μας τιμά και μας ξεπερνά». Ο Ορέστης σιώπησε για να μην κλέψει απ’ τον πολύτιμο χρόνο των συμμαθητών του αλλά στα μάτια του μπορούσε να δει κανείς ότι ο νους του συνέχιζε να χορεύει στη σκηνή της δημιουργίας.

Ακολούθησε ο Κλέαρχος που μη έχοντας βρει ακόμα μια απάντηση, κόντευε να πνιγεί απ’ το άγχος του. «Σκέψου! Σκέψου!» , επαναλάμβανε συνεχώς μες το μυαλό του, μέχρι που ξαφνικά τα μάτια του άστραψαν. Τα λόγια του ξεχύθηκαν γοργά σαν ν’ απελευθερώνονταν από μια μακρά ομηρία. » Η λογική, η λογική υπερέχει όλων. Λύνει τα δεσμά μας, φωτίζει το δρόμο μας και νικάει τα τέρατα που παραμονεύουν στο σκοτάδι. Είναι η φωτιά μέσα στη νύχτα, η πυξίδα στη μέση του ωκεανού κι ο προστάτης των επιλογών μας. Χωρίς αυτήν ο άνθρωπος θα ήταν ένα τρομαγμένο ζώο. Χάρις σ’ αυτήν έγινε ο κυρίαρχος του κόσμου».

Η Άρτεμις είχε ετοιμάσει πολλές απαντήσεις από την πρώτη στιγμή, σε περίπτωση που κάποιος άλλος θα είχε διαλέξει μία απ’ αυτές. Ήθελε να εντυπωσιάσει το Δάσκαλο και να ξεπεράσει τους συμμαθητές της. Σηκώθηκε όρθια για να μιλήσει με δυνατή και σταθερή φωνή. » Η εντιμότητα είναι το παν. Είναι η βάση κάθε συναλλαγής, κάθε σχέσης, κάθε κοινωνίας. Δεσμεύοντας μας στην αλήθεια, διώχνει το ψέμα και την ανασφάλεια απ’ τη ζωή μας. Είναι η ακρογωνιαία λίθος όπου στηρίζονται η εμπιστοσύνη, η φιλία, ο έρωτας. Είναι τόσο καθοριστική, ώστε ο κάθε άνθρωπος αξίζει όσο και ο λόγος του». Τελειώνοντας η Άρτεμις, κάθισε με την πλάτη όρθια και άπλωσε το χέρι για να δώσει το λόγο στον επόμενο μαθητή.

Για τον Φίλιππο που ανάρρωνε σιγά σιγά από μια σοβαρή ασθένεια, η απάντηση ήταν τόσο ξεκάθαρη όσο και ο ξάστερος ουρανός. Την εξέφρασε με τέτοια δύναμη ψυχής που το πάθος δημιούργησε έντονες γραμμές στο πρόσωπο του. » Η πίστη είναι η υπέρτατη πηγή της ζωτικής μας ενέργειας. Δίνει στη ζωή μας νόημα και σκοπό. Χωρίς αυτήν, κυνηγάμε χίμαιρες και χτίζουμε κάστρα από τραπουλόχαρτα. Μας δίνει τη δύναμη να προχωρήσουμε γιατί αγκαλιάζοντας την, νιώθουμε ότι δεν είμαστε ποτέ μόνοι σ’ αυτή τη ζωή αλλά ούτε και σε καμιά άλλη. Η πίστη είναι που μας κάνει πραγματικά αθάνατους «. Ο Φίλιππος έκλεισε τα μάτια του, θέλοντας να δώσει λίγη ένταση στη σιωπή που ακολούθησε τα λόγια του.

Οπαδός της δύσκολης οδού, η Εύα, επέλεγε πάντα τις πιο ακραίες λύσεις. Στον αντίποδα του Μιλτιάδη και γνωρίζοντας πως θα μιλούσε τελευταία, έψαξε να βρει μια απάντηση που θα συνδύαζε τόλμη και φαντασία. Με θάρρος αλλά και σεβασμό είπε: » Η ευγένεια είναι η αρχόντισσα του ανθρώπινου βασιλείου. Είναι η πολυτέλεια της περίσσιας καλοσύνης. Ο ευγενικός άνθρωπος είναι κύριος της μοίρας του γιατί, δεν είναι αιχμάλωτος του δικού του εγωισμού. Η αναγκαιότητα του περιττού, δίνει στην ευγένεια όλη της την ανεκτίμητη αξία. Είναι σαν να αρωματίζεις ένα τριαντάφυλλο ή να χρωματίζεις μια πεταλούδα. Η ευγένεια είναι υπέρβαση, είναι πολιτισμός «. Η Εύα έκλεισε την ομιλία της με μια σεμνή υπόκλιση.

Ανάμεναν όλοι τώρα με αγωνία τη στιγμή της κρίσης. Μη μπορώντας να κρατηθεί άλλο η Άρτεμις πήρε το λόγο. » Σοφέ Δάσκαλε, διαφώτισε μας. Ποιος από μας έδωσε τη σωστή απάντηση; » Η απάντηση στην ερώτηση της ανυπόμονης κοπέλας ήρθε με τη μορφή μιας άλλης ερώτησης. » Εσύ Άρτεμις, ποια πιστεύεις πως ήταν η καλύτερη απάντηση; »             Η νεαρή αγχώθηκε λίγο, αλλά η υπερηφάνεια της, της έδωσε την δύναμη να εκφραστεί.    » Πρέπει να ομολογήσω Δάσκαλε, πως είμαι λίγο μπερδεμένη. Εκφράζοντας την γνώμη μου, πίστεψα ακράδαντα ότι κρατούσα εγώ τη σημαία. Ακούγοντας όμως τις απόψεις των συμμαθητών μου, διαπίστωσα πως ο καθένας από μας, προσέγγισε την αλήθεια από τη δική του οπτική γωνία. Όλες τους μοιάζουν τόσο ορθές, όσο και ελλιπείς «. Κοιτάζοντας γύρω της, η Άρτεμις αντιλήφθηκε από τα καταφατικά νεύματα των υπολοίπων μαθητών, ότι όλοι τους συμμερίζονταν τη διαπίστωση της.                                                                            » Καλή μου Άρτεμις, αγαπημένα μου παιδιά, οι απαντήσεις όλων σας με έκαναν πραγματικά υπερήφανο. Δείξατε ότι αφομοιώσατε τα διδάγματα μου και τα χρησιμοποιήσατε για να στηρίξετε το λόγο σας. Όμως, ενώ σας δίδαξα όλους τα ίδια με τον ίδιο τρόπο, ο καθένας από σας τάισε τη γνώμη του με τις δικές του εμπειρίες, τη δική του ιστορία. Όσο σημαντικά γνωρίσματα κι αν είναι η αγάπη, η γνώση, η τέχνη, η εμπιστοσύνη, η λογική, η πίστη και ευγένεια, αποτελούν μόνο τα κομμάτια ενός μεγαλύτερου συνόλου. Ενός συνόλου που διαμορφώνεται με την πάροδο του χρόνου. Δεν είστε μόνο αυτά που μάθατε αλλά και αυτά που αισθανθήκατε, αυτά που ζήσατε. Το γνώρισμα που σας κάνει αυτό που είστε σήμερα, ο καθένας μοναδικός και αξιοθαύμαστος, είναι η μνήμη σας. Χωρίς αυτή, δεν υπάρχει άνθρωπος, δεν υπάρχει ζωή, δεν υπάρχει τίποτα. Αφήστε με να σας διηγηθώ μια ιστορία. Όταν ήμουν νέος κι είχα ακόμα την όραση μου, γνώρισα έναν σπάνιο άνθρωπο. Λαμπρό επιστήμονα και σπουδαίο καλλιτέχνη. Όλοι τον θαύμαζαν για τις πολλές του γνώσεις αλλά και για την ατελείωτη δημιουργικότητα του. Κυρίως όμως τον εκτιμούσαν για το ήθος του. Παρόλα του τα χαρίσματα ήταν ευγενικός και έντιμος, πάντα πρόθυμος να προσφέρει στους συνανθρώπους του. Όχι επειδή του το υπαγόρευε η πίστη του, που ήταν μεγάλη, αλλά από αγνή αγάπη. Αυτός ο άνθρωπος, ενώ βρισκόταν ακόμα στο απόγειο της τόσο πλούσιας ζωής του, χτυπήθηκε από μια ανίατη ασθένεια που του αφαίρεσε σταδιακά όλες του τις αναμνήσεις. Χάνοντας τη μνήμη του ξέχασε τη μία μετά την άλλη όλες του τις γνώσεις. Στο μυαλό του δημιουργήθηκαν κενά που του στέρησαν τη λογική του σκέψη. Έφτασε μια μέρα που δεν μπορούσε πια ούτε να γράψει, ούτε να μετρήσει, ούτε να δημιουργήσει. Άρχισε να χάνεται μέσα στο χώρο και στο χρόνο και να αναρωτιέται συνεχώς για το που βρίσκεται και από πότε. Δεν είχε πια σημεία αναφοράς για να στηριχθεί και να ισορροπήσει. Μια τρομερή ανασφάλεια τον κυρίεψε κι ένας μόνιμος πανικός τον έκλεισε στον εαυτό του σαν τον ναυαγό που κρύβεται στο αμπάρι του πλοίου που βουλιάζει για να αποφύγει τα κύματα. Ο φόβος ήταν πλέον ο μόνος σύντροφος του. Έγινε δύστροπος και ευέξαπτος, εγωιστής και επιθετικός…σαν το στριμωγμένο ζώο. Η εντιμότητα χάθηκε μαζί με τη μνήμη των υποσχέσεων και η ευγένεια έδωσε τη θέση της στην αγένεια. Μαζί με όλα, χάθηκε και η αγάπη, αφού δεν αναγνώριζε παρά μόνο τον εαυτό του. Ώσπου, μαζί με την απώλεια του εαυτού του, έφυγε και η πίστη. Διότι δεν υπάρχει δημιουργός χωρίς δημιούργημα. Την τελευταία φορά που τον είδα, τα μάτια του ήταν σαν δυο απύθμενα πηγάδια. Θολά, νεκρά… σαν τους καθρέφτες μια ψυχής που έχει πλέον αφανιστεί. Ένιωσα τον ίλιγγο μιας μεγάλης βουτιάς στο κενό και έστρεψα το βλέμμα μου αλλού. Ο αξιοθαύμαστος άνθρωπος που είχα γνωρίσει κάποτε, δεν υπήρχε παρά μόνο στην μνήμη μου.

Στέφανος Παπαδόπουλος

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *